Nieuwsbrief najaar 2020

Veel gaat dit jaar net even anders dan anders. Zo zouden we de afgelopen maanden graag veel vaker persoonlijk contact hebben gehad met de omwonenden en bezoekers van onze natuurgebieden op Terschelling, maar dat kon simpelweg niet. Dat betekent vanzelfsprekend niet dat alles stil staat. De maanden september en oktober zijn standaard drukke maanden en dat is nu niet anders. Het broedseizoen is voorbij en de grondwaterstand is op zijn laagst. Een goede periode dus, om werkzaamheden uit te voeren zonder teveel sporen te veroorzaken. Dit najaar staat wederom grotendeels in het teken van maatregelen om de invloed van stikstof op de duinnatuur te beperken. In deze nieuwsbrief geven we uitleg over wat we op dit moment allemaal doen om de natuur gezond te houden.

https://vimeo.com/458941067

Plaggen duingraslanden

Bij het plaggen verwijderen we de voedselrijke bovenlaag van een gebied. Hierdoor komt een voedselarmere en vaak kalkrijkere bodem aan de oppervlakte te liggen waarop de duinnatuur zichzelf kan verjongen. In navolging van de duingraslanden bij paal 16 en 17 die afgelopen jaar zijn geplagd, plaggen we nu delen van de duingraslanden bij paal 18 en 19 en een stuk van het Liesingerplak. Bij paal 18 en 19 komt hierdoor een kalkrijke bodemlaag vrij waarop straks orchideeën en andere soorten van kalkrijke vochtige duinvalleien weer tevoorschijn komen. Bij paal 19 groeit daarnaast een hele speciale plant, de Terschellinger zegge: de enige plek in Nederland waar deze soort groeit en waarvan we nu de groeiplaats hopen te vergroten.

Op het Liesingerplak hebben we een stuk van de oorspronkelijke grote duinvallei hersteld door een klein deel van het Kwekerijbos weg te halen. Het stuk dat nu is weggehaald bestond grotendeels uit Sitka sparren. Deze bomen hadden last van de hogere grondwaterstand en waren kwetsbaar bij storm, waarbij er geregeld een aantal omwaaiden. Verder is er een later aangeplant elzenbosje verwijderd. Op de plek waar de bomen stonden komt mineraalrijk kwelwater boven waardoor dit van nature een erg kansrijke plek is voor bijzondere planten, zoals  de gevlekte orchis.

Maaien en chopperen

Onderdeel van het jaarlijkse beheer is het maaien van duingraslanden. Door te maaien voeren we voedingsstoffen af en zorgen we ervoor dat duinplanten kunnen overleven. Maaien doen we deels met onze eigen machines en deels met een speciaal daarvoor gehuurde rupsmaaier. Deze laatste veroorzaakt bijna geen sporen en maait daarom de natste delen. Bijzonder dit jaar is dat eilander boeren weer een deel van de Boschplaat hebben gemaaid wegens een tekort aan gras op de eigen weilanden. Vooruitlopend op de uitvoering van de Boschplaatvisie hebben we hier ook een kleine proef met maaisel gedaan, meer informatie vind je in ons boswachtersblog.

Boswachter Jan van de Bij is verantwoordelijk voor de werkzaamheden en het machinepark: “Dit jaar hebben we voor het eerst ook een nieuwe maaier in gebruik genomen, die niet alleen de plantengroei maait maar ook een stukje van de humuslaag verwijderd. Dit noemen we chopperen en het zit tussen het maaien en plaggen in. Dit is een erg effectieve manier om vooral duinheide te verjongen. Mooie resultaten hiervan zijn op de Landerumerheide te vinden, waar we dit principe eerder al met een andere machine hebben geprobeerd.”

Watercrassula

De werkzaamheden in het watercrassula-gebied bij West en Midsland aan Zee gaan nog steeds door, alleen minder zichtbaar. Boswachter Remi Hougee vertelt: “De besmette valleien zijn allemaal schoongemaakt. Wel duiken er her en der kleine besmettingen op met minuscule plantjes, waarschijnlijk nog afkomstig van de grotere besmettingen eerder. Deze worden direct verwijderd, anders groeien ze in no-time weer uit tot grote haarden. De komende tijd blijven specialisten het gebied intensief nazoeken op watercrassula om zo grotere besmettingen te voorkomen. Helaas is het nog te vroeg om de vlag uit te hangen, maar hij hoeft ook niet halfstok.”

Bosdunning 2020-2021

Komende winter vindt er opnieuw een bosdunning plaats in het bos van West. Bij de laatste dunning van begin dit jaar is een deel van het bos gedund, komende winter volgt een ander deel. Boswachter Hessel Hek start binnenkort met het markeren van de bomen die plaats moeten maken: “Van oudsher zijn er vooral dennen aangeplant, maar die zorgen er nu voor dat loofbomen zich niet goed kunnen ontwikkelen. Uiteindelijk streven we naar een gemengd bos, waarin zowel loof- als naaldbomen staan. Door dennen weg te halen komt er meer licht op de bosbodem waardoor jonge bomen kunnen kiemen. Bestaande loofbomen krijgen meer groeiruimte.” Meer informatie over het bosbeheer is te vinden op het blog dat we begin dit jaar schreven.

Nieuwe grazers in groter gebied

Dit voorjaar is het begrazingsgebied bij West aan Zee uitgebreid. Eerder liepen de grazers alleen aan de noordkant van de Longway, nu kunnen ze deze oversteken en ook aan de andere kant de duinen begrazen. Het begrazingsgebied is van 150 naar 450 hectare gegaan. Ook de kudde’s Galloway runderen en Exmoor pony’s zijn groter geworden, maar naar verhouding lopen er nu wel minder dieren per hectare. De dieren trekken veel aandacht, ook omdat ze veel langs de Longway graasden (zoals op de foto die Laura Conijn maakte). We verwachten dat dit minder wordt wanneer al het sappige gras daar weg is. Meer informatie over de grazers vind je in ons blogbericht.